SPAK është në qendër të luftës kundër krimit të organizuar në Shqipëri. Ky artikull analizon rolin e SPAK, sfidat dhe arritjet më të fundit.
SPAK është shndërruar në një nga institucionet më të diskutuara në Shqipëri vitet e fundit. Që nga krijimi i tij, Struktura e Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar ka qenë në qendër të debateve politike, por edhe në titujt kryesorë të mediave, për shkak të goditjeve të forta kundër rrjeteve kriminale dhe figurave publike me pushtet.
Në 10% e parë të këtij artikulli duhet theksuar qartë se SPAK është sot institucioni që përcakton ritmin e luftës kundër krimit të organizuar në Shqipëri. Ai ka fituar vëmendje të veçantë pas serisë së arrestimeve të bujshme dhe sekuestrimit të pasurive të përfituara nga aktiviteti kriminal.
Goditjet ndaj grupeve kriminale
Në vitin 2024–2025, SPAK ka realizuar disa operacione që tronditën strukturat kriminale në vend. Për shembull, rrëzimi i klanit Çela–Çopja ishte një sukses i madh që tregoi fuqinë e këtij institucioni. Përmes bashkëpunimit me partnerë ndërkombëtarë, SPAK arriti të dekriptojë komunikime të koduara dhe të dokumentojë trafikimin e drogës në shkallë të gjerë.
Lexo gjithashtu: Droga në Shqipëri dhe rënia e klanit Çela–Çopja
Lufta kundër korrupsionit në nivelet e larta
Një tjetër fushë ku SPAK ka vepruar me forcë është korrupsioni i lartë. Hetimet e hapura ndaj ish-ministra, kryebashkiakësh dhe funksionarësh të rëndësishëm kanë dëshmuar se askush nuk është mbi ligjin. Kjo ka sjellë një klimë të re përgjegjshmërie, edhe pse kritikat për “zgjedhje selektive” nuk kanë munguar.
Konfiskimi i pasurive të paligjshme
Një nga mjetet më të fuqishme të SPAK është ligji i posaçëm për sekuestrimin e pasurive të përfituara nga aktivitetet kriminale. Vila, toka, hotele dhe biznese janë konfiskuar dhe kaluar nën administrimin e shtetit. Kjo tregon se lufta nuk është vetëm për arrestime, por edhe për shkatërrimin e themeleve financiare të krimit.
Rritja e besimit publik
Sondazhet e fundit tregojnë se rreth 60% e qytetarëve shqiptarë besojnë se SPAK po bën një punë më të mirë se institucionet e tjera të drejtësisë. Kjo është një shifër e rëndësishme në një vend ku besimi tek drejtësia ka qenë tradicionalisht i ulët.
Bashkëpunimi ndërkombëtar
SPAK nuk vepron vetëm. Bashkëpunimi me Europol, Interpol dhe agjencitë partnere në Itali, Belgjikë, Gjermani dhe SHBA ka qenë thelbësor për suksesin e operacioneve të mëdha. Hetimi i komunikimeve në platformën Sky ECC është një shembull i shkëlqyer se si bashkëpunimi ndërkufitar mund të çojë në rrëzimin e kartelëve ndërkombëtarë.
Euronews: Si po ndihmon BE luftën kundër krimit në Ballkan
Kritikat dhe sfidat e mbetura
Megjithatë, SPAK nuk ka qenë imun ndaj kritikave. Opozita politike shpesh e akuzon për “hetim selektiv”, ndërsa disa juristë paralajmërojnë për rrezikun e politizimit. Sfida kryesore mbetet ruajtja e pavarësisë dhe zgjerimi i kapaciteteve hetimore, në mënyrë që të përballen me një realitet ku krimi i organizuar është gjithnjë i sofistikuar.
E ardhmja e SPAK
Në vitet që vijnë, SPAK pritet të përqendrohet edhe më shumë tek hetimet financiare dhe krimi kibernetik. Zyrtarë të këtij institucioni kanë paralajmëruar se teknologjia e re do të përdoret për të gjurmuar transaksionet e krimit, nga kriptovalutat tek bizneset fiktive.
Historia e SPAK deri më tani është një tregues se Shqipëria ka hyrë në një fazë të re të drejtësisë. Institucioni ka arritur të godasë figura të fuqishme dhe të japë sinjalin se ligji është i barabartë për të gjithë. Megjithatë, sfida është e vazhdueshme dhe kërkon mbështetje të plotë shoqërore dhe ndërkombëtare.
Në fund të fundit, suksesi i SPAK nuk matet vetëm me numrin e arrestimeve, por me aftësinë për të ndryshuar kulturën e pandëshkueshmërisë që ka mbizotëruar prej dekadash në Shqipëri.
